Yes/no questions: 'Da li…?' and '…li?'
Make a yes/no question in two ways: put 'Da li' at the front (Da li radiš? — Do you work?), or invert and add the clitic 'li' right after the verb (Radiš li?). Both are correct; 'Da li' is the everyday spoken default.
Örnekler
- Da li govoriš srpski? Do you speak Serbian?
- Govoriš li srpski? Do you speak Serbian?
- Da li je ovo tvoje? Is this yours?
Dersin tamamı
Videodaki her şey, yazılı olarak.
-
Birine bir şey sormak istiyorsun ama soruyu nasıl kuracağını bilmiyor musun? Sırpçada İngilizcedeki 'do' yok — yalnızca iki basit kalıp var.
-
Evet/hayır sorusu, 'evet' ya da 'hayır' diye yanıtlanan sorudur. Sırpçada onu iki şekilde kurarsın, ikisi de tamamen doğru. İşte temel fikir.
-
Birinci yol: 'Da li'yi cümlenin en başına koyarsın, gerisi düz cümledeki gibi kalır. İkinci yol: fiil öne geçer ve 'li' parçacığı hemen ardından gelir.
-
Aynı soruyu iki şekilde de görelim. Önce başta 'Da li' ile. Da li govoriš srpski?
-
Şimdi aynı soru, ama devrik: fiil öne geçer ve 'li' hemen ardından gelir. Govoriš li srpski?
-
Asıl farka dikkat et: 'Da li' ile iki sözcük başta birlikte durur. Kısa biçimde 'li' asla başta olmaz — hep ikinci sırada, fiilin hemen ardından gelir.
-
'Olmak' fiiliyle de işler. 'Da li' ile cümle günlük konuşmada en doğal şekilde duyulur. Da li je ovo tvoje?
-
Aynı soru kısa biçimde: 'je' fiili öne geçer ve 'li' hemen ardından düşer. Je li ovo tvoje?
-
Bir günlük örnek daha. Birinin vakti var mı diye sormak ister misin? 'Da li' kusursuz işler. Da li imaš vremena?
-
Ve onun kısa ikizi. Önce 'imaš' fiili, sonra hemen ardından 'li'. Imaš li vremena?
-
İşte en sık yapılan hata. İngilizce konuşanlar soruyu 'do' ile kurmaya çalışır, 'Do you speak…' gibi. Sırpçada böyle bir yardımcı 'do' yok — sadece 'Da li' ya da 'li' ile devrik sırayı kullanırsın.
-
Telaffuzla ilgili bir not: konuşmada 'Da li je' ve 'Je li' çoğu zaman 'Je l''e kısalır. 'Je l' ovo tvoje?' duyarsın — aynı soru, sadece daha hızlı söylenmiş.
-
Özetleyelim. Evet/hayır sorusunu iki şekilde kurarsın: günlük konuşma için başta 'Da li', ya da fiil önde ve hemen ardından 'li'. Ve unutma — 'do' yok.